წყლის ტემპერატურაზე დაკვირვება თანამგზავრის მეშვეობით

• აშშ-ის, საფრანგეთის, კანადისა და დიდი ბრიტანეთის ერთობლივი მუშაობის შედეგად კოსმოსში მაღალტექნოლოგიური თანამგზავრი გაიგზავნა;

• ამჟამად ის დედამიწის გარშემო დაფრინავს და ზღვაში წყლის დონეს აკვირდება;

• თანამგზავრი უახლესი ტექნოლოგიებითაა აღჭურვილი და ზუსტ მონაცემებს აწვდის მეცნიერებსა და სინოპტიკოსებს.

საერთაშორისო თანამგზავრს ისეთ ფენომენებზე დაკვირვება შეუძლია, როგორებიცაა ელ-ნინიო და ამ ტიპის მოვლენები.

ოკეანის თბილი წყლები ელ-ნინოს გავლენით წყნარი ოკეანის აღმოსავლეთ სანაპიროს გაყოლებით ჩრდილოეთისკენ მიედინება. კალიფორნიის სანაპირო ზოლში ეს წყლები თბილს ტალღებს უერთდება, რამაც ქარიშხალი „ჰილარი“ გამოიწვია. თანამგზავრი (SWOT) ოკეანეში წყლის თბილი მასების მოძრაობას უპრეცედენტო სიზუსტით გადასცემს.

აღნიშნული თანამგზავრი საფრანგეთის კოსმოსური სააგენტოს და ნასას თანამშრომლობის შედეგად შეიქმნა. ეს თანამგზავრი მთელ დედამიწაზე წყლის დონეს ზომავს და მეცნიერებს ამომწურავ ინფორმაციას აწვდის მდინარეებისა და ტბების მდგომარეობაზე.

თბილი წყლის მასა იზრდება, ამიტომაც თბილ რეგიონებში ზღვის დონე უფრო მაღალია. ელ-ნინიო კლიმატური ფენომენია, რომელიც მოქმედებს ამინდზე მთელი დედამიწის მასშტაბით. მისი გავლენის შედეგად ზღვის წყალი თბება და მატულობს ზღვის დონეც ამერიკის აღმოსავლეთი სანაპიროს გაყოლებაზე.

თანამგზავრზე მომუშავე მეცნიერთა გუნდი ზღვის დონეს აკვირდება სპეციალური რადარის (Ka-band Radar Interferometer) საშუალებით. თანამგზავრზე 2 ანტენაა, როდესაც ის დედამიწას გარშემო უვლის, ანტენებით რადიოლოკაციურ იმპულსებს იღებს და წყლის დონე ასე იზომება. ვიზუალუზაცია კი აერთიანებს SWOT-ის ორ წრეზე შეგროვებული მონაცემების შედეგებს.

აშშ-ის ოკეანეებისა და ატმოსფერული კვლევების ეროვნულმა სამმართველომ სექტემბრის პროგნოზში ელ-ნინიოს გაძლიერებაზე გააფრთხილა საზოგადოება. მათივე გამოთვლებით ამ წლის ზამთარში ის 70%-ით უფრო მძლავრი იქნება. წყლის ტემპერატურის გაზრდის გარდა ელ-ნინიო ეკვატორულ ქაარებსაც ასუსტებს. ამის შედეგად აშშ-ის სამხრეთ-დასავლეთში უფრო ნოტიო და თბილი ზამთარი იქნება, ხოლო წყნარი ოკეანის დასავლეთ ნაწილში მდებარე ქვეყნებში, ინდონეზიასა და ავსტრალიაში, გვალვაა მოსალოდნელი.

სტატიაზე მუშაობდა: ლილიან მეტრეველი, ნინო ალენიკოვი

წყარო: Climate.nasa.gov

19 თებერვალი 2024 წელი