პესტიციდების შერევა იმაზე მეტ ფუტკარს კლავს, ვიდრე გვგონია

• მეცნიერთა ჯგუფმა გამოიკვლია 90 ექსპერიმენტი პესტიციდების გამოყენების, პარაზიტებისა და მწერების კვებითი რაციონის შესახებ. შედეგად დადგინდა, რომ პესტიციდების ნარევების გამოყენება განსაკუთრებით საზიანოა დამამტვერიანებლებისთვის.
• ,,რამდენიმე აგროქიმიკატის ნარევი განსაკუთრებით ზრდის ფუტკრების სიკვდილიანობის მაჩვენებელს“ – ამბობს კვლევის მთავარი მეცნიერი ჰარი სივიტერი.
• მსგავსი ანგროპოგენური სტრესორების ხანგრძლივი გამოყენება გამოიწვევს ფუტკრების რაოდენობის შემცირებას და მათი, როგორც დამამტვერიანებლების, მუშაობის ხარისხის გაუარესებას.

დღესდღეობით უკვე აშკარაა, რომ დამამტვერიანებლები საფრთხის ქვეშ არიან. 2019 წელს ბრიტანეთში ჩატარებული კვლევის მიხედვით, მწერების პოპულაცია განახევრდა 1970 წლიდან დღემდე, მწერების სახეობების 41% კი გადაშენების რისკის წინაშე დგას. აგრეთვე, ექვსიდან ერთი ფუტკრის სახეობა ლოკალურად გადაშენდა გავრცელების მინიმუმ ერთ მცირე არეალზე.

რა კავშირშია ერთმანეთთან ის საფრთხეები, რომლებიც დამამტვერიანებლებს ემუქრება? ამის დასადგენად მეცნიერთა ჯგუფმა გამოიკვლია 90 ექსპერიმენტი პესტიციდების გამოყენების, პარაზიტებისა და მწერების კვებითი რაციონის შესახებ. შედეგად დადგინდა, რომ პესტიციდების ნარევების გამოყენება განსაკუთრებით საზიანოა დამამტვერიანებლებისთვის.

,,რამდენიმე აგროქიმიკატის ნარევი განსაკუთრებით ზრდის ფუტკრების სიკვდილიანობის მაჩვენებელს“ – ამბობს კვლევის მთავარი მეცნიერი ჰარი სივიტერი, ტეხასის უნივერსიტეტის წარმომადგენელი.

სივიტერმა ახსნა, თუ რატომ გაამახვილეს ყურადღება პესტიციდების შერევაზე: ,,თუ პესტიციდის ერთი ტიპი თაფლის მწარმოებელი ფუტკრების 10%-ს კლავს, ხოლო მეორე ტიპი იმავე სახეობის დამატებით 10%, შეგვიძლია ვიფიქროთ, რომ ორივე მათგანის შერევის შემთხვევაში ფუტკრების 20% დაიხოცება, თუმცა ნარევი ზრდის პესტიციდების ზემოქმედებას და სიკვდილიანობის მაჩვენებელი 30-40%-ს აღწევს“.

მკვლევრების ასეთი დასკვნის შემდეგ ნათელი გახდა, რომ აშშ-ში პესტიციდების გამოყენების რეგულაციები ვერ უზრუნველყოფს ასეთი ფაქტების აღკვეთას. რეკომენდაცია არის, რომ არა მხოლოდ ინდივიდუალური პესტიციდები, არამედ სასოფლო-სამეურნეო საქმიანობაში ყველაზე ხშირად გამოყენებული პესტიციდების ნარევების შემოწმდეს.

,,მსგავსი ანგროპოგენური სტრესორების ხანგრძლივი გამოყენება გამოიწვევს ფუტკრების რაოდენობის შემცირებას და მათი, როგორც დამამტვერიანებლების, მუშაობის ხარისხის გაუარესებას, რაც ძალიან დიდ ნეგატიურ ზეგავლენას გამოიწვევს ადამიანებსა და სრულიად ეკოსისტემებზე“.

ზემოხსენებულმა კვლევამ ასევე ხაზი გაუსვა იმას, რომ პარაზიტები და არასაკმარი კვებაც საფრთხეს უქმნის ფუტკრების პოპულაციას, თუმცა ეს მხოლოდ პესტიციდებთან დაკავშირებული მწვავე პრობლემის დამატებითი ფაქტორებია.

ადამ ჯ. ვანბერგენი, სოფლის მეურნეობის, კვებისა და გარემოს ეროვნული ინსტიტუტის წარმომადგენელი, რომელიც არ იყო ამ კვლევაში ჩართული, გამოცემა ,,Nature”-სთან საუბრისას აცხადებს, რომ კარგი იქნება, თუ სამომავლოდ მკვლევრების ჯგუფი შეისწავლის ამავე პესტიციდების გავლენას დამამტვერიანებლების გადაშენების სხვა გამომწვევ მიზეზებზეც, მათ შორის ჰაბიტატის დაკარგვაზე, ატმოსფეროს დაბინძურებასა და კლიმტურ კრიზისზე.

სტატიაზე მუშაობდა : ნინი თოიძე

წყარო : www.ecowatch.com