ჰიდროელექტროსადგურები ამაზონიის კუნძულების ბინადრების გადაშენებას იწვევს

• გაუტყეურება, ჰაბიტატის დაკარგვა ან შემცირება, ესენია ბიომრავალფეროვნების ხანგრძლივი კრიზისის მიზეზები.
• დეგრადაციის ერთ-ერთი გამომწვევი მიზეზი ჰიდროელექტროსადგურებია.
• მეცნიერებმა მასშტაბური კვლევა ჩაატარეს ამაზონიის ტყეებში და 608 სახეობის ბინადრობის არეალი გადაამოწმეს ე. წ. ქსელის თეორიის მეთოდით.

ტყეების გაჩეხა, ჰაბიტატის (ცოცხალი ორგანიზმებისთვის საჭირო არეალის) დაკარგვა და ფრაგმენტაცია, უშუალოდ უკავშირდება ერთმანეთს და  ბიომრავალფეროვნების მზარდ კრიზისს იწვევს, ხოლო მიმდინარე დეგრადაციაში დიდწილად ჰიდროელექტროსადგურებია  დამნაშავე. დაბლობში მდებარე ტროპიკულ ტყეებში, მდინარის მილებში მოქცევა, როგორც წესი, ტბორავს ტყის ტერიტორიას, ხოლო უფრო შემაღლებულ ადგილას მდებარე ტყის მასივები იზოლირებულები რჩებიან  კუნძულოვანი ნაკვეთების  სახით.

მეცნიერებმა არაბეთის გაერთიანებული საამიროებიდან, პორტუგალიიდან და ბრაზილიიდან, ახალ კვლევაში გამოიყენეს ქსელური თეორია, რათა გაეგოთ, თუ რა გავლენას ახდენს ბინადრობის იზოლირებული არეალის ფრაგმენტაცია ტროპიკული ტყეების ბიომრავალფეროვნებაზე. ეს მიდგომა განიხილავს ბინადრობის სხვადასხვა არეალებს, როგორც დაკავშირებულ ერთეულებს მთელი ლანდშაფტის ფარგლებში და მოიცავს „სახეობა-ბინადრობის არეალის“ ქსელს.

კვლევა „სახეობა-ჰაბიტატის ქსელების წარმოქმნილი თვისებები კუნძულოვან ტყის ლანდშაფტში“ გამოქვეყნდა ჟურნალში  “Science Advances”.

ავტორებმა შეისწავლეს ჰაბიტატის 22  ნაკვეთი, რომელშიც შედიოდა ტყით დაფარული კუნძულები  და ხშირი ტყის სამი ნაკვეთი, რომლებიც ჰიდროელექტროსადგურ ბალბინას რეზერვუარის გავლენით წარმოიქმნა. ეს ყველაზე მსხვილი ჰიდროელექტროსადგურია სამხ. ამერიკაში. 608 გამოკვლეული სახეობას შორის 8 ბიოლოგიური ჯგუფის წარმომადგენელი იყო: დიდი და საშუალო ზომის ძუძუმწოვრები, მცირე ზომის ძუძუმწოვრები (რომლებსაც ფრენა არ შეუძლიათ), ქვეტყის ფრინველები, ხვლიკები, ბაყაყები, ფუნდურები და ფუტკრები.

სტატიაზე მუშაობდა : ლილიან მეტრეველი და ანა ახალაძე

წყარო : www.enn.com

10 ოქტომბერი 2022 წელი.